VII Konferencja „Praktyczne aspekty zarządzania jednostką ochrony zdrowia”

W dniach 5–6 marca w Karpaczu odbyła się VII Konferencja „Praktyczne aspekty zarządzania jednostką ochrony zdrowia”, zorganizowana przez redakcję portalu dlaSzpitali.pl oraz Stowarzyszenie Menedżerów Opieki Zdrowotnej (STOMOZ). Wydarzenie zgromadziło dyrektorów szpitali, menedżerów ochrony zdrowia, ekspertów ekonomiki zdrowia oraz przedstawicieli środowisk naukowych i samorządów zawodowych. Dwudniowe spotkanie było okazją do wymiany doświadczeń oraz dyskusji nad najważniejszymi wyzwaniami stojącymi dziś przed polskim systemem ochrony zdrowia – w szczególności w obszarze finansowania świadczeń, organizacji opieki oraz zarządzania zasobami ludzkimi.

Konferencję otworzyli Paulina Prencel, redaktorka zarządzająca portalu dlaSzpitali.pl i czasopisma „OPM”, oraz Dariusz Rajczyk, prezes Zarządu Głównego Stowarzyszenia Menedżerów Opieki Zdrowotnej. W swoich wystąpieniach podkreślili znaczenie praktycznej wymiany wiedzy między osobami zarządzającymi placówkami medycznymi. Zwrócili uwagę, że dynamiczne zmiany w systemie ochrony zdrowia, rosnące koszty działalności oraz niedobory kadrowe sprawiają, że rola kompetentnego zarządzania jest dziś ważniejsza niż kiedykolwiek wcześniej.

Zarządzanie finansami szpitala w czasach niedoboru 

Pierwszą prezentację wygłosiła Maria Szymich-Lukosek, dyrektor ekonomiczna i administracyjna Górnośląskiego Centrum Zdrowia Dziecka im. św. Jana Pawła II SPSK nr 6 Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach. W wystąpieniu poświęconym optymalnemu zarządzaniu finansami szpitala w czasach niedoborów omówiła wpływ taryfikacji i wyceny świadczeń na sytuację ekonomiczną podmiotów leczniczych. Prelegentka wskazała, że niedoszacowanie wielu procedur medycznych wciąż stanowi istotny problem dla stabilności finansowej szpitali. Zwróciła również uwagę na konieczność bardziej elastycznego podejścia do zarządzania kosztami oraz poszukiwania nowych narzędzi analitycznych, które pozwolą dyrektorom placówek podejmować trafniejsze decyzje finansowe.

POZ – niedoceniany element polskiego systemu ochrony zdrowia 

Kolejne wystąpienie dotyczyło podstawowej opieki zdrowotnej, która – jak podkreślił Tomasz Holecki, kierownik Zakładu Ekonomiki i Zarządzania w Ochronie Zdrowia Wydziału Zdrowia Publicznego w Bytomiu Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach – pozostaje jednym z najbardziej niedocenianych elementów polskiego systemu ochrony zdrowia. Prelegent zwrócił uwagę, że właściwie zorganizowana i odpowiednio finansowana opieka podstawowa mogłaby znacząco odciążyć system szpitalny. Wskazał również na konieczność wzmocnienia roli lekarza rodzinnego jako koordynatora procesu leczenia pacjenta oraz zwiększenia integracji pomiędzy różnymi poziomami opieki medycznej.

Kultura relacji w podmiocie leczniczym 

Duże zainteresowanie uczestników wzbudziło wystąpienie Joanny Jończyk z Instytutu Zarządzania na Wydziale Bezpieczeństwa, Logistyki i Zarządzania Wojskowej Akademii Technicznej w Warszawie, która mówiła o kulturze relacji w podmiocie leczniczym. Prelegentka podkreśliła, że budowanie dobrej atmosfery pracy i partnerskich relacji w zespołach medycznych jest jednym z kluczowych czynników wpływających na efektywność organizacji. Jak zaznaczyła, w środowisku ochrony zdrowia – charakteryzującym się dużą presją, odpowiedzialnością i częstymi sytuacjami kryzysowymi – umiejętność komunikacji oraz wzajemnego zaufania ma ogromne znaczenie dla jakości pracy i bezpieczeństwa pacjentów.

Rozszerzone kompetencje pielęgniarek jako klucz do skrócenia kolejek 

Istotny głos w dyskusji o przyszłości systemu ochrony zdrowia wniosła Mariola Łodzińska, prezes Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych. W swoim wystąpieniu zwróciła uwagę na rosnące znaczenie rozszerzonych kompetencji pielęgniarek i położnych. Podkreśliła, że umożliwienie tej grupie zawodowej szerszego zakresu samodzielnych działań – m.in. w zakresie ordynowania niektórych leków czy prowadzenia części świadczeń – może przyczynić się zarówno do skrócenia kolejek do lekarzy, jak i do bardziej efektywnego wykorzystania zasobów kadrowych systemu. Zdaniem prelegentki rozwój kompetencji pielęgniarskich to jeden z kluczowych kierunków zmian, który pozwoli poprawić dostępność świadczeń medycznych przy jednoczesnej optymalizacji kosztów funkcjonowania placówek.

Dolnośląskie doświadczenia w konsolidacji szpitali 

O doświadczeniach związanych z konsolidacją szpitali mówił Jarosław Maroszek, dyrektor Szpitala im. św. Jadwigi Śląskiej w Trzebnicy. W swoim wystąpieniu przedstawił dolnośląskie doświadczenia w zakresie łączenia i reorganizacji podmiotów leczniczych. Zwrócił uwagę, że proces konsolidacji – choć często budzi obawy zarówno wśród pracowników, jak i społeczności lokalnych – może przynieść wymierne korzyści w postaci lepszego wykorzystania infrastruktury, racjonalizacji kosztów oraz poprawy organizacji świadczeń. Warunkiem powodzenia takich działań jest jednak odpowiednie przygotowanie procesu zmian oraz transparentna komunikacja z personelem i interesariuszami.

Dlaczego doskonały szpital zaczyna się od dialogu, a kończy na współpracy 

Pierwszy dzień konferencji zakończyło wystąpienie Małgorzaty Chojnackiej z Wydziału Ekonomicznego Akademii im. Jakuba z Paradyża w Gorzowie Wielkopolskim. Prelekcja połączona z częścią warsztatową, zatytułowana „Ewolucja jakości. Dlaczego doskonały szpital zaczyna się od dialogu, a kończy na współpracy” poświęcona była znaczeniu kultury organizacyjnej i komunikacji w procesie budowania jakości w placówkach medycznych. Prelegentka podkreśliła, że wdrażanie standardów jakości nie może ograniczać się wyłącznie do procedur i dokumentacji – równie ważne jest zaangażowanie pracowników oraz tworzenie przestrzeni do dialogu między różnymi grupami zawodowymi.

Najważniejsze wyzwania stojące przed polskim systemem ochrony zdrowia 

Drugi dzień konferencji rozpoczął panel ekspercki zatytułowany „System ochrony zdrowia w Polsce – jak zapewnić jakość przy obecnym modelu finansowania i strukturze kosztów?”. Moderatorem dyskusji był Piotr Karniej z Uniwersytetu WSB Merito we Wrocławiu, członek zarządu Oddziału Dolnośląskiego STOMOZ. W trakcie debaty uczestnicy analizowali najważniejsze wyzwania stojące przed polskim systemem ochrony zdrowia, w tym rosnące koszty funkcjonowania placówek, niedobory kadrowe oraz potrzebę zmian w sposobie finansowania świadczeń.

W panelu udział wzięli:

• Iwona Mazur, przewodnicząca rady nadzorczej Milickiego Centrum Medycznego i wiceprezes STOMOZ,
• Tomasz Holecki, kierownik w Zakładzie Ekonomiki i Zarządzania w Ochronie Zdrowia Wydziału Zdrowia Publicznego w Bytomiu ŚUM w Katowicach
• Kinga Wieczorek, dyrektor Szpitala Specjalistycznego Nr 1 w Bytomiu
• Maria Szymich-Lukosek, dyrektor ekonomiczna i administracyjna Górnośląskiego Centrum Zdrowia Dziecka im. św. Jana Pawła II SPSK nr 6 ŚUM w Katowicach,
• Renata Ruman-Dzido, prezes zarządu Szpitala Wojewódzkiego w Opolu,
• Dariusz Rajczyk, prezes zarządu głównego STOMOZ.

Eksperci zwracali szczególną uwagę na potrzebę zmian w systemie zarządzania oraz w sposobie finansowania świadczeń opieki zdrowotnej. Bardzo mocno podkreślano także konieczność profesjonalizacji zawodu menedżera, zwłaszcza w kontekście umiejętności prowadzenia dialogu z pracownikami.

„Współczesne zarządzanie nie polega już wyłącznie na administrowaniu infrastrukturą czy finansami. Coraz większe znaczenie ma przede wszystkim umiejętność współpracy z ludźmi – tymi, którzy stanowią najważniejszy element systemu ochrony zdrowia. Kluczowe jest, aby pracownicy rozumieli potrzebę restrukturyzacji, cele, jakie mają zostać dzięki niej osiągnięte, a przede wszystkim aby widzieli swoją przyszłość w nowo zorganizowanych jednostkach.

W trakcie dyskusji wiele miejsca poświęcono także potrzebie prowadzenia dialogu z organizacjami samorządowymi, władzami lokalnymi oraz właścicielami szpitali, w tym uczelniami medycznymi. Podkreślano, że współpraca pomiędzy tymi środowiskami jest jednym z najważniejszych warunków racjonalnego reformowania i restrukturyzowania lokalnej, zwłaszcza powiatowej, opieki zdrowotnej.

Eksperci i prelegenci zwracali również uwagę na jeszcze jeden ważny aspekt zarządzania – dbałość o własne zdrowie. Podkreślano, że dobry menedżer powinien być również menedżerem bezpiecznym, także w kontekście swojego zdrowia i kondycji psychicznej. Wskazywano na potrzebę troski o równowagę między pracą a odpoczynkiem, tak aby intensywność obowiązków nie prowadziła do przemęczenia, wypalenia zawodowego czy spadku skuteczności działania.

Jak podsumowali uczestnicy debaty, wszystkie te elementy – profesjonalne zarządzanie, dialog z pracownikami i interesariuszami oraz dbałość o własną kondycję – stanowią fundament skutecznego zarządzania w ochronie zdrowia. Tylko takie podejście może prowadzić do wypracowania sprawdzonych i efektywnych rozwiązań dla szpitali powiatowych, wojewódzkich, a także placówek o znaczeniu centralnym” – podsumował panel Piotr Karniej.